Muzeum Armii „Poznań”

Estakada Zachodnia służyła do komunikacji pomiędzy Fortem Winiary a zbudowanym na końcu Małej Śluzy Fortem św. Wojciecha (Hakego). Aż do grudnia 1918 roku wszystkie obiekty Cytadeli obsadzały jednostki pruskie (niemieckie). Po odzyskaniu niepodległości na terenie Cytadeli stacjonowały jednostki Wojska Polskiego. W 1939 roku większość z nich weszła w skład dowodzonej przez gen. dyw. Tadeusza Kutrzebę Armii „Poznań”.

W wyniku klęski wrześniowej Cytadelę ponownie obsadziły oddziały niemieckie (Wehrmacht). Mimo zniszczeń spowodowanych zaciekłymi walkami o twierdzę w lutym 1945 roku, ciąg kazamatowy Estakady Zachodniej ocalał. Po wojnie użytkowany był przez Zarząd Zieleni Miejskiej, spełniając funkcje administracyjno-gospodarcze.

W 1974 roku z inicjatywy środowisk kombatanckich na murze przeciwskarpy odsłonięto pierwszą z czternastu tablic upamiętniających poszczególne jednostki i formacje Armii „Poznań”. W latach 1979-1982 w estakadzie przeprowadzono prace remontowo-budowlane dla potrzeb wystawienniczych. 31 sierpnia 1982 roku we wnętrzu korytarza kazamatowego otwarto ekspozycję stałą Muzeum Armii „Poznań”, obecnie – oddział Wielkopolskiego Muzeum Niepodległości. Muzeum gromadzi eksponaty związane z historią Wojska Polskiego okresu międzywojennego, ze szczególnym uwzględnieniem jednostek wielkopolskich. W swoich zbiorach posiada materiały ikonograficzne, dokumenty, sztandary, broń, umundurowanie oraz wiele innych pamiątek historycznych. Na wyróżnienie zasługuje bogata kolekcja zdjęć, ukazujących życie codzienne i służbę w wielkopolskich garnizonach. Duże znaczenie źródłowe ma wielkoformatowy plan Poznania z 1932 roku, opracowany w Komendzie Miasta z zaznaczonymi obiektami i gruntami wojskowymi.