Na Cyryla Ratajskiego można spojrzeć zarówno jak na demiurga nowoczesnego myślenia o państwie i mieście, którym zarządzał, jak również jako człowieka, który zmienił oblicze ukochanego przez siebie miasta i jego mieszkańców. To on uczynił z prowincjonalnego, pruskiego miasta nowoczesną metropolię, przedmiot dumy jego mieszkańców. Wystawa będzie portretem dokonań prezydenta wizjonera: działacza społecznego, włodarza miasta, polityka. W 150. rocznicę urodzin Cyryla Ratajskiego zapraszamy na podróż w czasie do Poznania lat dwudziestych i trzydziestych. To czas, w którym nasze miasto stało się najbardziej europejskim w Polsce. Okres dwudziestolecia oraz sylwetka Ratajskiego są bardzo ważne w kontekście opowieści o Powstaniu Wielkopolskim 1918-1919. Na tle przemian politycznych i gospodarczych pokazujemy, jak potoczyły się losy Powstańców: kto zrobił karierę polityczną, kto odnalazł się w biznesie, a dla kogo zwycięstwo miało gorzki smak. Utworzenie Uniwersytetu Poznańskiego oraz zorganizowanie Powszechnej Wystawy Krajowej to filary opowieści, z której dowiadujemy się, co Wielkopolska dała w tym okresie Rzeczypospolitej, a co otrzymała w zamian.
Zapoznaj się z przewodnikiem po wystawie w tekście łatwym do czytania.
PROGRAM TOWARZYSZĄCY WYSTAWIE
PRELEKCJE w Muzealnym Centrum Edukacyjnym (ul. Ślusarska 14)
- 19 stycznia, godz. 17:00 – Życie sportowe w Poznaniu w II RP, prof. Maciej Łuczak (Akademia Wychowania Fizycznego)
- 26 stycznia, godz. 17:00 „Poznańskie wodociągi w latach 1866-1945. Pomiędzy tradycją, kontynuacją a rozwojem” – dr hab. Miron Urbaniak prof. UWr.
- 2 lutego, godz. 17:00 – Najwybitniejszy poznaniak XX wieku. Rzecz o Cyrylu Ratajskim, prof. dr hab. Janusz Karwat
- 16 lutego, godz. 15:00 – Poznań w świetle projektora. Narodziny kultury filmowej w stolicy Wielkopolski, prof. UAM dr hab. Magdalena Kamińska (UAM)
- 23 lutego, godz. 17:00 – Ciągutka mleczna, czyli historia firmy Pomorski i Syn, Oskar Pomorski
- 2 marca, godz. 17:00 – Dzieła architektury komunalnej infrastruktury technicznej Poznania, dr hab. Miron Urbaniak prof. UWr.
- 9 marca, godz. 17:00 – Moda w dwudziestoleciu, Anna Moryto (Muzeum Historii Ubioru)
- 16 marca, godz. 17:00 – Od Stratosfery do Katynia – Tadeusz Hernes i poznański kabaret literacki okresu międzywojennego, Anna Adamska (Muzeum Armii “Poznań”)
- 23 marca, godz. 17 – Motoryzacja w dwudziestoleciu, Lidia i Piotr Matuszek (AutoPoBabci)
Rozważając o motoryzacyjnym dwudziestoleciu międzywojennym w Poznaniu nie sposób nie rozpocząć od pierwszego samochodu osobowego sprowadzonego na ulice naszego miasta przez Stanisława Brzeskiego czy też historii pierwszej poznanianki z prawem jazdy – Klementyny Śliwińskiej. Opowiemy o początkach dorożek samochodowych czyli taksówek oraz pierwszych w Polsce – stacji benzynowej przy pl. Wolności i figurze przydrożnej św. Krzysztofa – patrona kierowców. Zgłębimy temat „Przepisów o ruchu pojazdów mechanicznych po drogach” z 1921 r. oraz zajrzymy do pierwszych automobilklubów i ich działalności czy na tereny PeWuKi.
WARSZTATY w Muzealnym Centrum Edukacyjnym (ul. Ślusarska 14)
Poznań retro
- Terminy: 29 grudnia oraz 20 lutego, godz. 11:00
Podczas zajęć wybierzemy się w podróż do lat 20. i 30. XX wieku, by sprawdzić jak sto lat temu wyglądał Poznań i jak żyli jego mieszkańcy. Dowiemy się, czym bawiły się wtedy dzieci, jak ubierali się dorośli, gdzie poznaniacy spędzali czas wolny i jakimi środkami transportu podróżowali. Wspólnie zastanowimy się, jaki dzisiaj mamy wpływ na nasze miasto i jak chcielibyśmy, by wyglądało.
- Miejsce: Muzealne Centrum Edukacyjne (ul. Ślusarska 14)
- Obowiązują zapisy tel. 887 222 468, edukacja@wmn.poznan.pl
Korzenie odpowiedzialności – ekologiczna spuścizna Cyryla Ratajskiego.
- Terminy: 19 i 26 lutego, godz. 11:00
Prezydent Cyryl Ratajski słynął z tego, że bardzo dbał o porządek w Poznaniu. Codziennie w drodze do pracy sprawdzał porządek na ulicach, pilnował, by nic się nie marnowało, a nawet otworzył spalarnię odpadów! Można powiedzieć, że był prawdziwym ekologiem swoich czasów. Poznajmy bliżej tego wizjonera! Podczas warsztatów zastanowimy się, jak każdy z nas może dbać o środowisko i sami wyczarujemy nasze wymarzone miasto 3D z materiałów z recyklingu!
- Miejsce: Muzealne Centrum Edukacyjne (ul. Ślusarska 14)
- Obowiązują zapisy tel. 887 222 468, edukacja@wmn.poznan.pl
Bądź przedsiębiorczy jak Cyryl – gra symulacyjna
- Termin: 18 lutego, godz. 13:00
Gra symulacyjna dla młodzieży (11 – 14 lat) będzie nawiązywać do organizacji Powszechnej Wystawy Krajowej. Poprzez rozgrywkę uczestnicy będą zdobywali wiedzę o podstawach ekonomii i działaniach mechanizmów rynkowych.
- Miejsce: Muzealne Centrum Edukacyjne (ul. Ślusarska 14)
- Obowiązują zapisy tel. 887 353 999, edukacja@wmn.poznan.pl
SPACERY
- Historyczny „Architektura dwudziestolecia” – 14 września 2025 r. oraz 28 marca 2026 r. (sobota), godz. 11
Zbiórka: al. Niepodległości 10 (przed Uniwersytetem Ekonomicznym)
- Historyczny „Medycyna dwudziestolecia” – 25.10.2025
- Historyczny „Firmy dwudziestolecia” – 4 stycznia 2026 r. (niedziela), godz. 11
Zbiórka: Plac Wiosny Ludów, przy pomniku Hipolita Cegielskiego
- Angażujący dla dzieci „W zdrowym ciele, zdrowy duch! Sport dwudziestolecia” – 1 lutego (niedziela), godz. 11 oraz 27 lutego 2026 r. (piątek), godz. 11. Zbiórka: przed Muzeum Powstania Wielkopolskiego 1918 – 1919 (Stary Rynek 3, Odwach)
WYCIECZKI
Zwiedzanie Instalacji Termicznego Przekształcania Odpadów Komunalnych (ITPOK)
- 10 lutego (wtorek), godz. 11 – dla seniorów
- 16 lutego (poniedziałek), godz. 11 – dla młodzieży, dorosłych, rodzin z dziećmi powyżej 7. roku życia
- Obowiązują zapisy tel. 691 266 779
Zwiedzanie Radia Poznań
- 24 stycznia (sobota) BRAK MIEJSC
- Obowiązują zapisy: k.brzezicka@wmn.poznan.pl | tel. 885 444 888
Szanowni Państwo dziękujemy za zainteresowanie zwiedzaniem! By przyjąć maksymalną liczbę odbiorców utworzyliśmy dwie grupy zwiedzających indywidualnych i jedną zorganizowaną. W rozmowie telefonicznej oraz w odpowiedzi mailowej informowaliśmy Państwa na którą godzinę zapraszamy na zwiedzanie Radia.
OPROWADZANIA PO WYSTAWIE (Muzeum Powstania Wielkopolskiego 1918 – 1919)
- 10 stycznia (sobota), godz. 11
- 27 stycznia (wtorek), godz. 15 – dla nauczycieli
- 17 lutego (wtorek), godz. 11 – dla rodzin z dziećmi
- 17 lutego (wtorek), godz. 13 – dla seniorów
- 24 lutego (wtorek), godz. 15 – dla młodzieży
- 7 marca (sobota), godz. 11 – oprowadzanie z tłumaczeniem na PJM
- 22 marca (niedziela), godz. 13 – dla osób z niepełnosprawnością intelektualną
- 24 marca (wtorek), godz. 11 – dla seniorów
LEKCJE DLA GRUP ZORGANIZOWANYCH w Muzealnym Centrum Edukacyjnym (ul. Ślusarska 14):
- Klasy I – III, „Poznań retro”
- Klasy IV – VIII, „Bądź przedsiębiorczy jak Cyryl”
Więcej informacji oraz zapisy: edukacja@wmn.poznan.pl, tel. 887 222 468 lub 887 353 999
Wielkopolskie Muzeum Niepodległości jest instytucją kultury współprowadzoną przez Ministerstwo Kultury i Dziedzictwa Narodowego oraz Samorząd Województwa Wielkopolskiego.
Zadanie pn. Obchody 107. rocznicy Powstania Wielkopolskiego wraz z wystawą czasową „Cyryl Ratajski z miastem w tle” zostało sfinansowane ze środków Samorządu Województwa Wielkopolskiego.
